การศึกษาสภาพปัญหาและความต้องการ ในการเก็บหลักฐานทางนิติเวชและ นิติวิทยาศาสตร์โดยพยาบาลแผนกอุบัติเหตุฉุกเฉิน: กรณีศึกษาโรงพยาบาลขอนแก่น 2

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัญหาและอุปสรรคของพยาบาลแผนกอุบัติเหตุฉุกเฉินในการเก็บหลักฐานทางนิติเวชและนิติวิทยาศาสตร์ในคดีทำร้ายร่างกาย เนื่องจากพยาบาลเป็นบุคลากรด่านหน้าที่มีบทบาทสำคัญในการสัมผัสผู้ป่วยคดีเป็นลำดับแรก มีหน้าที่ซักประวัติ คัดแยกผู้ป่วย บันทึกอาการและบาดแผล ให้การพยาบาลรักษา ตลอดจนเก็บและส่งตรวจวัตถุพยานทางชีวภาพ เช่น เลือด ปัสสาวะ อุจจาระ รวมทั้งวัตถุพยานอื่นที่ตรวจพบบริเวณบาดแผลหรือร่างกายผู้ป่วย อาทิ เสื้อผ้า เศษแก้ว เศษหิน และเศษอาวุธ เป็นต้น การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้การสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง กลุ่มตัวอย่างเป็นพยาบาลวิชาชีพที่ปฏิบัติงานในแผนกอุบัติเหตุฉุกเฉิน จำนวน 11 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการศึกษาพบว่า ปัญหาและอุปสรรคในการเก็บหลักฐานสามารถจำแนกได้เป็น 4 ด้านหลัก ได้แก่ 1) ด้านความรู้และทักษะ 2) ด้านการจัดการหน้างาน 3) ด้านข้อจำกัดเชิงระบบและภาระงาน และ 4) ด้านจริยธรรมและกฎหมาย นอกจากนี้ยังพบว่า ระดับการศึกษา ประสบการณ์ทำงานในแผนกอุบัติเหตุฉุกเฉิน และการได้รับการอบรมด้านนิติเวชและนิติวิทยาศาสตร์ มีความสัมพันธ์กับลักษณะปัญหาและอุปสรรคที่เกิดขึ้น โดยประเด็นสำคัญที่พบอย่างชัดเจนคือการขาดโอกาสในการเข้ารับการอบรมและการพัฒนาความรู้ด้านนิติเวชและนิติวิทยาศาสตร์ข้อเสนอแนะจากการศึกษา คือ โรงพยาบาลควรให้ความสำคัญต่อการสนับสนุนงานด้านนิติเวชและนิติวิทยาศาสตร์ โดยจัดให้มีการอบรมและพัฒนาทักษะอย่างต่อเนื่อง เพื่อเสริมสร้างศักยภาพของพยาบาลวิชาชีพในการเก็บหลักฐานอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ อันจะส่งผลต่อประสิทธิภาพของกระบวนการยุติธรรมและประโยชน์ทางนิติวิทยาศาสตร์ต่อไป